środa, 27 października 2010

reMedium

Społeczność internetowa to zbiorowość ludzi, w której interakcje odbywają się za pośrednictwem Internetu. 10 lat temu dokonywaliśmy jeszcze uproszczenia, zawężając tę grupę do posiadaczy peceta. Jednak sieć globalna dawno wyszła poza nasze biura i sypialnie – by w niej być nie musimy włączać komputera. Urządzenia mobilne umożliwiają nam dostęp do maila i portali społecznościowych w dowolnym miejscu na ziemi. Stojąc na dworcu z telefonem w dłoni, z sieci lokalnej mogę pobrać aktualny rozkład jazdy a w autobusie doładować kartę miejską. W tym samym czasie mogę podzielić się tym zdarzeniem z moimi znajomymi na Facebooku. Doczekaliśmy momentu, w którym światy wirtualny i realny mieszają się bardzo wyraźnie. Jednak potrzebę wzajemnego informowania się o tym, czego właśnie doświadczamy, człowiek nosił w sobie na długo przed powstaniem pierwszych portali społecznościowych (BBS, MUD1, The WELL – 1978-85; USA) umożliwiających wzajemną interakcję pomiędzy użytkownikami1, Zjawisko mediów społecznościowych (ang. social media) swoje początki ma o wiele wcześniej przed pojawieniem się pierwszego komputera.


Prehistoria sieci

W latach 50., w USA zaczęły działać pierwsze społeczności łączące się ze sobą entuzjastów telekomunikacji. Grupy te swoją socjalną egzystencję opierały na nielegalnych połączeniach telefonicznych (ang. phreaking). Członkowie społeczności, ustalając pomiędzy sobą kody dostępowe, zostawiali innym użytkownikom nagrania na skrzynkach pocztowych dużych korporacji. Zjawisko to dało początek asynchronicznej komunikacji między wszystkimi użytkownikami jednej sieci. Każdy mógł zostawić światu swoją wiadomość – świat w dowolnym czasie mógł ją odczytać.2 W ten sposób narodziło się ćwierkanie (ang. tweet / tweetup), które potem przerodziło się w mikroblogging.


Krok dalej

Dzięki mikroblogom w globalnej sieci dokonała się kolejna rewolucja: dziś większość użytkowników redystrybuuje informacje, często na wielu platformamach równocześnie (samodzielnie, albo za pomocą aplikacji multiplikujących), co z jednej strony oznacza regres na płaszczyźnie twórczości, ale z drugiej wiąże się z redukcją masowo powstających treści o wątpliwej jakości, czy zawartości merytorycznej. Nurt redystrybucji informacji (nazywany także retweetowaniem – od. ang. retweet) pozwolił stworzyć pewnego rodzaju mechanizm selekcji treści niechcianych, mało atrakcyjnych lub obraźliwych. Kolejne redystrybucje i republikacje bardzo często opatrzone są komentarzami i tagami osób zamieszczających pozornie tą samą treść (podobną ze względu na adres docelowy linku; odmienną ze względu na opis wyrażający stosunek do tej treści).


Internet w każdym gniazdku

Wiek XXI niesie wielką cyfrową konwergencję mediów i środowisk komunikacyjnych – także tych, o których jeszcze nie wiemy. Czy tego chcemy, czy nie, w ciągu najbliższej dekady, w każdym Polskim domu pojawi się komputer podłączony do globalnej sieci - do 2020 r. mieszkańcy Unii będą musieli wymienić zwykłe, tzw. indukcyjne, liczniki prądu elektrycznego na cyfrowe (mikrokomputery)4. Jak pisze Bendyk, dzięki temu sieć energetyczna i sieci transmisji danych stworzą jedną całość. Połączonymi poprzez sieć urządzeniami będzie można sterować i np. wyłączać na chwilę automatycznie klimatyzatory, gdy pobór mocy gwałtownie wzrośnie.

Technologie informatyczne, takie jak ARPANET, a potem Internet są tylko materializacją sieciowych wizji, realizacją nowego modelu, który przenosi pozornie utopijne wizje w sferę funkcjonalnej materii. Tak samo utopijne wydają się wizje konwergencji światów: realnego z wirtualnym. Jednak mało kto zdaje dziś sobie sprawę, że pod wpływem cyfrowej rewolucji zmienił się i wciąż zmienia się sposób naszego myślenia: coraz częściej myślimy hipertekstowo. Nowe technologie, nowe media i nowe środowiska komunikacyjne determinują nasz sposób poruszania się i komunikowania się ze światem a także mają niemały wpływ na model poznania społecznego i naukowego6. Internet jako środowisko komunikacyjne umożliwia wielostronne, złożone interakcje. Jednak powstanie Internetu jako środowiska było poprzedzone traktowaniem go jako medium, które ewoluowało (można powiedzieć, w świadomości użytkowników – a rosnąca świadomość implikowała zmiany ewolucyjne) do postaci środowiska.

 

Fragment przemówienia "Społeczności nowych czasów" wygłoszonego podczas Debaty "Spotkamy się w realu" - Warszawa, 23.10.2010, Traffic Club.


---

1 Hart J. (2009). “A History od Social Media”. http://janeknight.typepad.com/socialmedia/2009/10/a-history-of-social-media.html (Data cytowania: 16 września 2010, godz. 09.45).

2 Borders B. (2009). “A brief History of Social Media”. Socialmediarockstar.com: http://socialmediarockstar.com/history-of-social-media. (Data cytowania: 16 września 2010, godz. 09.45).

3 Zacher L. (2003), zapis konferencji „Społeczeństwo informacyjne - wizja czy rzeczywistość?” (Kraków, 30 maja 2003 r. : fragmenty). Red. ksiegi konferencyjnej Lesław H. Haber tom I, s. 106-107.

4 Bendyk E. (2009). op. cit.

5  Bauer Z. (2009). „Dziennikarstwo wobec nowych mediów. Historia. Teoria. Praktyka”. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, s. 298; por.: raporty Online Publisher Association (OPA) – http://www.online-publishers.org.

6 Por.: Bauer Z. (2009). „Dziennikarstwo wobec…”, op. cit.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz